หรือ กล่าวอีกอย่างหนึ่ง "ผู้รู้จักเลิกก่อนในเรื่องที่ไม่ชำนาญ หรือ เห็นท่าอนาคตจะไปไม่รอดก็จะเอาตัวรอดได้ ถ้ารอจนถึงเวลาแย่แล้วก็คงไม่มีใครสนใจรับซื้อกิจการ หรือ ขายก็ไม่ได้ราคาเสียแล้ว"

ขอบเขตธุรกิจที่จะทำ จึงเป็นเรื่องที่ควรกำหนดตั้งแต่ต้นในการวางแผนธุรกิจก่อนลงมือทำ ดังนั้นคำถามแรกที่พึงถาม คือ

" ธุรกิจอะไรที่เข้าไปทำ "

ในขณะที่ข้อเท็จจริงมีบุคคลหรือผู้ประกอบการจำนวนไม่น้อยที่มักจะถาม

" จะทำธุรกิจอะไรถึงจะดี "

คำถามกลับก่อนที่จะตอบ คือ คุณรู้เรื่องอะไรมาบ้างในความเป็นผู้ประกอบการ มีความสนใจ ความรู้ เรียนรู้ รอบรู้ มีความชอบ ความถนัด ความชำนาญ ประสบการณ์ในเรื่องใดบ้าง

หากคำตอบที่ได้กลับมาคือ ยังไม่รู้อะไรเลย

คำตอบสำหรับบุคคลนั้นหรือผู้ประกอบการนั้นก็คือ ยังไม่ควรทำธุรกิจอะไร เพราะโอกาสล้มเหลวสูง

ดังนั้นผู้ที่จะก้าวเข้าสู่ความเป็นผู้ประกอบการ ควรมีการเตรียมความพร้อมในความเป็นผู้ประกอบการ ดังที่ผมได้เคยกล่าวไว้แล้ว คือ ความพร้อม 33555 ได้แก่

3 เตรียม (ใจ กาย สมอง)

3 นัก (คิด บริหาร พัฒนา)

5 เก่ง (แผน ตลาด งาน คน เงิน)

5 ยุทธ์ศาสตร์ (ทำสิ่งที่ถนัด ชำนาญเฉพาะทาง รวมตัวผู้ประกอบตลอดสาย โปร่งใสข้อมูล ปรับแผนธุรกิจเมื่อสถานการณ์เปลี่ยน)

5 ความพร้อม
* สมดุลในเรื่องของขนาดธุรกิจที่ทำ ทุนที่มี เครดิตที่ได้ เทคโนโลยีที่ใช้ และคนที่มีความสามารถ
*สร้างสรรค์ จินตนาการ ยึดมั่นเป้าหมาย มานะพยายาม
*ได้เปรียบ สามารถ กว้างขวาง
*มองการณ์ไกล ไม่หยุดนิ่ง วิ่งคบหา
*ทีมงานดี มีกำไรชอบธรรม แบ่งปันครบถ้วน

เมื่อท่านมีความพร้อม ก็ควรคำนึงถึง ปัจจัย 4 ประการที่เกี่ยวข้องก่อนที่จะระบุขอบเขตที่จะทำดังนี้:-

1. ลูกค้า : ใครคือลูกค้า
2. คู่แข่ง : ใครคือคู่แข่งหลัก คู่แข่งรอง
3. ต้นทุน : โครงสร้างต้นทุน ต้นทุนคงที่ ต้นทุนผันแปร สูงหรือต่ำกว่าคู่แข่ง
4. ขีดความสามารถ : จุดเด่น ความได้เปรียบ ความสามารถโดดเด่นเป็นพิเศษในเรื่องใด

ในการกำหนดขอบเขตธุรกิจที่ดีจะต้องให้ความหมาย ความเข้าใจแก่ลูกค้า ผู้เกี่ยวข้อง ที่แสดงถึงโอกาสที่ผู้ประกอบการจะสามารถครอบครองความสำเร็จในอนาคตได้

ตัวอย่าง
ธุรกิจ ขอบเขตธุรกิจ
ปั๊มน้ำมัน ให้และขายบริการสินค้าอุปโภค บริโภคสำหรับคน และยานพาหนะ
รถไฟ ให้และขายบริการรวมการขนส่งสิ่งมีชีวิต และสิ่งไม่มีชีวิต
น้ำมัน เราให้บริการด้านพลังงาน
ถ่ายเอกสาร เราให้บริการด้านเอกสาร และอุปกรณ์สำนักงาน
เครื่องปรับอากาศ เราให้บริการปรับอุณหภูมิ
เครื่องสำอาง เราขายความหวังที่จะสวย
อุปกรณ์ถ่ายรูป เราอยู่ในธุรกิจขายความทรงจำ

ที่สำคัญ การกำหนดขอบเขตธุรกิจจะต้องไม่แคบเกินไป พลาดเป้า หรือกว้างเกินไป

ตัวอย่าง ขอบเขตธุรกิจที่แคบเกินไป ร้านขายทองขายแต่ทองอย่างเดียว ทำให้เสียโอกาสในการทำกำไรจากการรับจำนองที่มีโอกาสได้รับผลตอบแทนทั้ง ดอกเบี้ยจากการขายทองและกำไรจากการขายทรัพย์หลุดจำนำ

ขอบเขตธุรกิจที่กำหนดต้องไม่พลาดเป้า ผู้ประกอบการที่ขาดความรู้ความเข้าใจขีดความสามารถไม่เพียงพอ ไปประกอบธุรกิจผลิตทองรูปพรรณออกแบบหรูที่ต้องการการออกแบบและฝีมือที่ ประณีตและชำนาญ ราคาแพง ก็อาจพลาดเป้าเพราะขีดความสามารถยังไม่ถึงขั้นไม่อาจเทียบเคียงสู้คู่แข่ง ได้

ขอบเขตธุรกิจที่กำหนดไม่ควรกว้างเกินไป โดยการขยายขอบเขตธุรกิจถึงขั้นให้กู้ทั่วไปโดยไม่มีหลักทรัพย์ค้ำประกัน ด้วยเห็นตัวอย่างจากธุรกิจนอกธนาคารให้กู้โดยคิดดอกเบี้ยแพงแต่เงินต้นอาจ ไม่ได้รับคืน เนื่องจากขาดข้อมูลเช็คสอบสถานะทางการเงินและเครดิต ที่ธนาคารพาณิชย์สามารถเช็คสอบเครดิตทางการเงินลูกค้าได้

ข้อคิด : การกำหนดแผนธุรกิจ ต้องไม่แคบ หรือกว้างเกินไป โดยคำนึงถึงคุณค่า และขีดความสามารถที่ทำได้เหนือคู่แข่ง

* * * บทความโดย พันธ์ศักด์ ลีลาวรรณกุลศิริ * * *


ผู้จัดการออนไลน์

ปรับปรุงล่าสุด : 20 พ.ย. 2550 11:54 น.
เปิดดูทั้งหมด : 2784 ครั้ง
ส่งต่อให้เพื่อน